Demokrat Çoruh Gazete ve Matbaası -

Murgul’un İslamiyet Rehberi Molla Hamit Cana Hoca

Murgul’un İslamiyet Rehberi Molla Hamit Cana Hoca
  • 10.07.2019
  • Murgul’un İslamiyet Rehberi Molla Hamit Cana Hoca için yorumlar kapalı
  • 56 kez okundu

Murgul İslamiyet rehberine vefasını gösterme yolunda emin adımlarla ilerliyor.

Murgul Kaymakamlığı öncülüğünde “Bir Taş Da Sen Koy” projesi ile Murgul’un ve bölgenin 16.Yüzyılda Müslüman olmasında büyük emek harcayan, Büyük İslam Alimi, Murgul’un İslam Rehberi, Molla Hamit Cana Hoca’nın Türbe ‘sinin yapımına başlandı.

Papazın Çocuğu Kimdir ve Nasıl İslam Âlimi Oldu?

Bölgeyi İslam İle Tanıştıran Molla Hamit Cana Hoca, 1460’lı yıllarda Cenevizlerin altın ve bakır çıkarttığı maden şehri Çinkathev’in (Murgul) Gogliyet (Başköy) Köyü’nde yaşayan, saygın ve sevilen kilise papazının dokuzuncu kızından sonra dünyaya gelir. 9-10 yaşlarındayken Osmanlı askerleri tarafından devşirme olarak alınıp İstanbul’a Enderun Mektebine götürülür. Zeki bir öğrenci olan Hamit (Gürcü adı bilinmiyor) hıfzını tamamlayarak hafız olur. Daha sonra Molla unvanı alan Hamit, hocaları tarafından çok sevilip cana yakın kabul edilmesinden dolayı “CANA” lakabını alarak Molla Hamit Cana adıyla anılmaya başlanır. Enderun Mektebinde Müderris olarak hizmet eder. Babası Gürcü(Kartveli), annesi Laz (Megrel) olan Molla Hamit Cana Hoca kendi bölgesini de İslam’a davet etmek istediğini o dönemin şeyhülislamına söyler ve bu isteği kabul görmüş, eğer tebliğine icabet edilmezse İstanbul’a geri dönmesi tembihlenir. Molla Hamit Cana Hoca, Gogliyet’e gelerek papaz babası ile dini münazaraya tutuşur, Kuran’ı Kerim’deki Meryem Suresi ile babasını ikna edip İslam’a girmesine vesile olur. Kurra Hafız olduğu bilinen Molla Hamit Cana Hoca, ilk ezanı kilise kapısında okur ve gelen komşularını ikna ederek kısa zamanda Müslüman olmalarına vesile olur.

O dönemde Derebeylikle yaşayan Lazlar ve Gürcülerin ileri gelenlerini, akraba ve hısımlarını bizzat Atina (Pazar), Viçe (Fındıklı), Arahevi (Arhavi), Maradit (Borçka), İmerhevi (Şavşat), Kobuleti (Çürüksu), Batumi (Batum), İmereti (Gürcistan’ın batı bölümünde bulunan bölgenin adı) ve Kutaisi’ye (Gürcistan’ın ikinci büyük şehri) giderek irşat eder ve tanınmış bir ailenin çocuğu olduğundan çağrısı kolayca karşılık bulur. İslamiyet’i yaymaya çalışan Molla Hamit Cana Hoca Gürcülerin ilk camisini o bölgedeki Lomiket’te (Aslanlı Mah.) inşa etmiş, ilk cuma namazını burada kıldırır. Daha sonra Lazlara ait camiyi de Potocur’da (Arhavi) yaptırır.

Ortodoks Gürcülere baskıların artması nedeniyle Gürcü ve Laz Derebeylerinin daveti üzerine o zaman Tirebizon’da (Trabzon) şehzadelik yapan Şehzade Yavuz Sultan Selim’e Molla Hamit Cana Hoca ve talebeleri rehberlik yapar. Müslüman olduktan sonra 1514 Çaldıran Meydan Savaşı’nda Müslüman Gürcüler, Molla Hamit Cana Hoca’nın gayretiyle Yavuz Sultan Selim Han’a destek verirler. Gürcülerin ve Lazların önemli oranda İslam Rehberi olan Molla Hamit Cana Hoca yaklaşık 85 yaşlarında, Gogliyet Köyünde Lomiket Mahallesinde 1540’lı yıllarda vefat eder.

Mezarı, vefat ettiği yer olan Murgul’a bağlı Başköy Köyü’nde Arslanlı Mahallesi’nde bulunuyor.

Murgul Kaymakamlığı ve Murgul Müftülüğü tarafından başlatılan “Bir Taşta Sen Koy” projesi ile bu güzide ilçede manevi bir hava yaratılmak isteniyor.

Murgul’a Bir Taş Da Sen Koy

Proje hakkında açıklamada bulunan Murgul Kaymakamı Hüseyin Çam, “Murgul’umuzun ve Bölgemizin İslamiyet’le tanışmasında çok büyük gayret sarf eden Büyük İslam Alimi Molla Hamit Cana Hocanın manevi şahsiyetine uygun bir türbe çalışması içerisine girdik. Ben inanıyorum ki Molla Hamit’in Torunları olan Murgullu hemşerilerim, ecdadına yakışır bir çalışma olan bu projemize imkanları ölçüsünde gereken yardımları yapacak, bir taş da kendileri koyacak ve gelecek nesillere bu güzelliğin aktarılması konusunda üzerlerine düşen görevleri sonuna kadar yerine getireceklerdir” dedi.

Türbe Çalışmalarına Start Verildi

Bir Taş da Sen Koy Projesi kapsamında İlçe Merkezine 9 kilometre uzaklıkta yer alan Başköy’de yapımına başlanılan Türbe yapım çalışmaları ise hummalı bir şekilde Başköy’de devam ediyor.

Başköy’de yer alan Molla Hamit Cana Mezarı ile köy mezarlık alanı ve çevresi, yeniden düzenlenerek Molla Hamit Cana Hocanın manevi değerine yakışır bir hale getiriliyor. Bizzat Kaymakam Hüseyin Çam’ın takibi ile kısa zamanda hazırlanan projeye tüm hızıyla devam ediyor. Bir yandan Murgul’da çalışmalar devam ederken, öbür yandan da Kayseri’de türbenin kesme taşlarının hazırlığı devam ediyor. Yapımına başlanılan Molla Hamit Cana Türbesi, Cana Hoca’nın yaşamış olduğu dönemin mimarisine uygun olarak projelendiriliyor. Kayseri Taşı’nın kullanıldığı projede amaç, dönemin motiflerini yansıtan el işlemeciliğinin en güzel örneklerini sergilemek olduğunu öğreniyoruz.

Murgul Sadece Bakırıyla Değil Türbesi İle De Anılacak

“Bir Taş Da Sen Koy” adı verilen bu anlamlı proje şüphesiz Murgul’un adını bu kez bakırla değil de türbe ile de duyuracak. Daha şimdiden ilçenin manevi havasını değiştirmiş olan Molla Hamit Cana Hoca’nın Türbe ’si çevre illerinde ilgi odağı olma yolunda.

Hacer ERER

 

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ